Ecclesiasticus 39 - William Morgan Bible 1588 original edition

PEN. XXXIX.Cynneddfau y doeth i o Godidawgrwydd gweithredoedd yr Arglwydd 24 Bod pob peth er budd a lles ir duwiol ac er afles a niwed i’r annwiol.

1Hwnnw a gais ddoethineb y rhai oll a fuant gynt, ac a dreulia ei amser yn y prophwydi.

2Efe a geidw eiriau gwŷr enwoc, ac a aiff i drofeuydd dammegion.

3Efe a gais ddirgelwch diharebion, ac a erys yn wastadol yng-haled gwestiwnau dam­megion.

4Efe a wasanaetha ym mysc pendefigion ac a ymddengys yng-ŵydd tywysogion.

5Efe a aiff i wlâd cenhedloedd dieithr, ac a fyn ŵybod pa dda a pha ddrwg sydd ym mysc dynion.

6Efe a rydd ei feddwl ar fyned yn foreu ac yr Arglwydd yr hwn ai gwnaeth ef, ac efe a weddia ger bron y Goruchaf.

7Efe a egur ei enau mewn gweddi, ac a weddia tros ei bechodau.

8Pan fynno yr Arglwydd mawr, efe a lenwir ag yspryt deall,

9Efe a draetha ei eiriau doethion, ac yn ei weddi efe a folianna yr Arglwydd.

10Efe a gyfarwydda ei gyngor, ai ŵybodaeth ef, ac a feddylia am ei ddirgelwch ef.

11Efe a ddengys athrawiaeth ei ddysceidi­aeth, ac a lawenycha yng-hyfraith cyfammod yr Arglwydd.

12Llawer a ganmolant ei synnwyr ef, ac ni’s deleir hi byth:

13[Nid] ymmedu ei goffadwriaeth ef, eithr ei enw a beru yn oes oesoedd.

14Cenhedloedd a fynegant ei ddoethineb ef, a’r Pen.44.19.gynnulleidfa a draetha ei glôd ef.

15Tra parhao, efe a âd enw gwell na mil ac pan fyddo efe marw efe a bair iddo ei hun glôd.

16Mynegaf etto yr hyn a feddyliais, o blegit yr ydwyf fi mor llawn a’r lleuad yn y llawn lloned.

17Gwrandewch arnafi chwi rai sanctaidd, blodeuwch fel rhosyn wedi ei blannu wrth afon mewn maes.

18A dygwch flodau fel gardd lili, rhoddwch arogl a chênwch fawl,

19Clôdforwch yr Arglwydd am ei holl weithredoedd, gan ganu â gwefusau ac â thelynau, a dywedwch yn eich clôdforedd,

20 Gen.1.31.|GEN 1:31. Mar.7.37. Holl weithredoedd yr Arglwydd ydynt dda odiaeth, ai holl orchymynnion ef ydynt mewn prŷd: nid rhaid dywedyd beth yw hyn: mewn prŷd y ceisir hyn holl:

21Wrth ei air ef yr oedd y dwfr fel mur, a’r llynnau dyfroedd wrth air ei enau ef.

22Yn ei orchymmyn ef y mae pob dim a ryglydda bodd, a phwy a ddichon lleihau ei iechydwriaeth ef:

23Gweithredoedd pob cnawd ydynt ger ei fron ef, ac ni ellir cuddio dim oi olwg ef.

24Y mae efe yn edrych o dragywyddoldeb hyd dragywyddoldeb, ac nid oes dim rhyfedd ger ei fron ef,

25Nid rhaid gan hynny dywedyd beth yw hyn: o blegit efe a wnaeth bob peth ir peth y mae yn rhaid wrthynt hwy.

26Ei fendith ef a orchguddia fel afon, ac a ddwfrha y ddaiar fel llif.

27Fel y try efe y dyfroedd yn dir cras-poeth: felly y caiff y cenhedloedd ei ddig ef yn etifeddiaeth.

28Ei ffyrdd ef ydynt iniawn i’r rhai sanctaidd, a thramgwydus i’r anwir.

29Pethau da a grewyd o’r dechreuad i’r rhai da, a phethau niweidwl i bechaduriaid.

30Y pethau Pen.29.33.(sic.)pennaf o anghenrheidiau bywyd dŷn yw dwfr, tân, a haiarn, a halen, a blawd gwenith, a llaeth, a mêl, a gwîn, ac olew, a dillad.

31Y rhai hyn oll ydynt dda i’r duwiol, felly y troir hwynt yn niwed i’r pechaduriaid.

32Y mae ysprydion a wnaed er dialedd, ac yn eu dig y cryfhaant hwy eu ffrewyllau: yn y diwedd bwy a dywalltant ddigter ac a oste­gant lid yr hwn ai gwnaeth hwynt.

33 Pen 40.9. Tân a môr, a newyn a marwolaeth, y rhai hyn oll a wnaed er dialedd.

34Dannedd bwyst-filod, ac scorpionau, a gwiberod, a’r cleddyf ydynt yn dial er dinistr ar yr annuwolion.

35Byddant lawer pan gyfodo efe.

36A pharod fyddant hwy ar y ddaiar pan fyddo rhaid wrthynt hwy, a phan ddelo eu hamser nid ant hwy tros y gorchymyn.

37Am hynny yr ymnerthais i o’r dechreuad, ac a feddyliais, ac gadewais mewn scrifen.

38Holl waith yr Arglwydd ydynt dda, ac hwy a geir wrth bob rhaid yn eu hamser.

39Ni ellir dywedyd, gwaeth yw hyn nâ hyn accw: o blegit cymmeradwy fydd pob vn yn ei amser.

40Am hynny yn awr âr galon oll ac a’r genau, canmolwch a chlodforwch enw yr Arglwydd.