Diharebion 25 - William Morgan Bible 1588 original edition

1DYMMA HEFYD DDIHAREBION Salomon y rhai a gasclodd gwŷr Ezecia brenin Iuda.

2Anrhydedd Duw yw celu cyfrinach: ond anrhydedd brenin yw chwilio am beth.

3Uchder y nefoedd, dyfnder y ddaiar: a chalon brenin ni ellir eu chwilio.

4Wrth dynnu’r amhuredd oddi wrth yr arian y daw i’r gof arian-lestr.

5Felly wrth dynnu’r annuwiol ô olwg y brenin: y cadarnhêir drwy gyfiawnder ei orseddfa ef.

6Na ogonedda di dy hun ger bron y brenin: ac na saf yn lle gwŷr mawr.

7Canys gwell it ddywedyd wrthit, tyret i fynu: na’th fwrw yn îs ger bron pendefig yr hwn beth a wel dy lygaid.

8Na ddechreu di gynnen yn rhy ebrwydd: rhag ofn o’r diwedd i’r peth oedd yn dy fryd ti ei wneuthur syrthio i ti dy hun, ac yna dy gywilyddio gan dy gymmydog.

9Dadle a’th gymmydog: ond na ddatguddia gyfrinach gŵr arall:

10Rhag i’r neb a fyddo yn gwrando ddwyn gwarth arnat ti: ac i’th gywilydd na thrŷ oddi wrthit.

11Gair a ddyweder mewn amser sydd megis afalau aur mewn gwaith arian cerfiedig.

12Cerydd-wr doeth i’r glûst a wrandawo sydd fel annwyl-dlws euraid, a gwisc o aur rhagorol.

13Megis oerder eira yn amser cynhaiaf yw cennad ffyddlon i’r rhai ai gyrrant ef: canys efe a lawenycha enaid ei feistred.

14Y neb a ymffrostio yn fawr heb roddi dim sydd gyffelyb i gwmylau a gwynt heb law.

15Drwy hir-ymaros y bodlonir pendefig: a thafod teg a dyrr greulondeb.

16Pan gaffech fêl, bwyta a’th wasanaetho: rhag wedi dy lenwi ô honaw, i ti ei chwdu ef.

17Cadw dy droed allan o dŷ dy gymmydog rhag iddo flino arnat, a’th gasaû.

18Y neb a ddygo gam destiolaeth yn erbyn ei gymmydog, sydd megis gordd, a chleddyf, a saeth flaen-llem.

19Coel ar ffalswr yn nŷdd cyfyngder, sydd megis dant wedi ei dorri, a throed wedi tyrfu.

20Yr hwn a dynno ymmaith wisc ar amser oerfeloc, finegr ar neitr, neu yn cânu caniadau i galon drist.

21 Rhuf.12.20. Os dy elyn a newyna portha ef â bara, ac os sychêda, dod ti iddo ddiod iw yfed.

22Canys marwor a bentyri ar ei ben ef: a’r Arglwydd a dâl i ti.

23Megis y par gwynt y gogledd law: felly y par tafod athrodgar wyneb-pryd digllon.

24 Pen.21.9. Gwell yw aros mewn congl yn nenn tŷ, na chyd â gwraig anynad mewn tŷ ehang.

25Fel dyfroedd oerion i enaid sychedig yw newyddion da o wlâd bell.

26Gŵr cyfiawn wedi syrthio i lawr ger bron y drygionus, sydd megis ffynnon wedi ei chymmyscu â gofer rhydlyd.

27Nit da bwyta llawer o fêl, ac felly Ecclus.3.22.chwilio eu hanrhydedd nid anrhydeddus yw.

28Y neb ni byddo ganddo attaliaeth ar ei chwant, sydd megis dinas ddrylliog heb gaer.