Daniel 3 - William Morgan Bible 1588 original edition

PEN. III.Nabuchodonosor yn gwneuthur delw fawr, ac yn peri ei haddoli. 8 Sidrach, Misach, ac Abednego am nad addolent y ddelw a fwriwyd i’r ffwrn danllyd. 23 Duw yn eu gwaredu hwynt oddi yno.

1Nabuchodonosor y brenin a wnaeth ddelw aur, ei huchter yn drivgain cufudd, ei llêd yn chwe chufydd, efe ai gosododd hi yng-wastadedd Dura o fewn talaith Babilon.

2Yna Nabuchodonosor y brenin a anfonodd i gasclu y tywysogion, dugiaid, a phendefigion, y rhaglawiaid, y tryssor-wŷr, y cyfreith-wŷr, y treth-wŷr, a holl lywodraeth-wŷr y talaithiau, i ddyfod wrth gyssegru y ddelw yr hon a gyfodase Nabuchodonosor y brenin.

3Yna y tywysogion, dugiaid, a phendefigion, rhaglawiaid, y trysor-wŷr, y cyfreith-wŷr, y treth-wŷr, a holl lywodraeth-wŷr y talaithiau a ymgasclasant wrth gyssegru y ddelw a gyfodase Nabuchodonosor y brenin: ac a safasant o flaen y ddelw yr hon a gyfodase Nabuchodonosor.

4A chyhoedd-wr a lefodd yn grôch, wrthych chwi bobloedd, genhedloedd, ac ieithoedd y dywedir:

5Pan glywoch sŵn y cornet, y chwibanogl, y delyn, y dulcimer, y saltringau, y symphon, a phob rhyw gerdd, y syrthiwch, ac y gostyngwch i’r ddelw aur, yr hon a gyfododd Nabuchodonosor y brenin.

6A’r hwn ni syrthio, ac ni chrymmo iddi yr awr honno, a fwrir i ganol ffwrn o dân poeth.

7Am hynny’r amser hwnnw pan glywodd yr holl bobloedd sain y cornet, y chwibanogl, y delyn, y dulcimer, y saltringau, a phob rhyw gerdd, y bobloedd, y cenhedloedd a’r ieithoedd oll a syrthiasant gan ymgrymmu i’r ddelw aur yr hon a gyfodase Nabuchodonosor y brenin.

8O ran hynny gwŷr Caldea a gyhuddâsant gyhuddiad yr Iddewon.

9Adroddasant a dywedasant wrth Nabuchodonosor y brenin, bydd fyw, frenin, yn dragywydd.

10Ti frenin a osodaist orchymyn, ar i byw bynnac a glywe sain y cornet, y chwibanogl, y delyn, y dulcimer, y saltringau, a’r symphon, a phob rhyw gerdd, syrthio ac ymgrymmu i’r ddelw aur.

11A phwy bynnac ni syrthie, ac ymgrymme, y teflyd ef i ganol ffwrn o dân poeth.

12Y mae gwŷr o Iddewon y rhai y gosodaist hwynt ar orchwyliaeth talaith Babilon, Sydrach, Misach, ac Abednego: y gwŷr hyn ô frenin ni wnaethant gyfrif o honot ti, dy dduwiau nid addolant, ac nid ymgrymmant i’r ddelw aur a gyfodaist.

13Yna Nabuchodonosor mewn llidiawgrwydd a digter a ddywedodd am gyrchu Sydrach, Misach, ac Abednego: yna y cyrchwyd y gwŷr hyn o flaen y brenin.

14Adroddodd Nabuchodonosor a dywedodd wrthynt, ai gwir Sydrach, Misach, ac Abednego, na addolwch chwi fy nuwiau mau fi, ac nac ymgrymmwch i’r ddelw aur yr hon a berais ei chyfodi?

15Yr awr hon wele byddwch chwi barod pan glywoch sain y cornet, y chwibanogl, y delyn, y dulcimer, y saltringau, a’r symphon, a phob rhyw gerdd, i syrthio ac i ymgrymmu i’r ddelw’r hon a wneuthum: ac onid ymgrymmwch, yr awr hōno y bwrir chwi i ganol ffwrn o dân poeth, a pha Dduw efe yr hwn a’ch gwared chwi o’m dwylo mau fi?

16Sydrach, Misach, ac Abednego a attebasant, ac a ddywedasant wrth y brenin: Nabuchodonosor, nid ydym ni yn gofalu am atteb it am y peth hyn:

17Wele y mae ein Duw ni yr hwn yr ydym ni yn ei addoli yn gallu ein gwared ni allan o’r ffwrn danllyd boeth: ac efe a’n gwared o’th law di ô frenin.

18Ac onid-ê, bydded hyspys it frenin na addolwn dy dduwiau, ac nad ymgrymmwn i’th ddelw aur, yr hon a gyfodaist.

19Yna y llannwyd Nabuchodonosor o llidiawgrwydd, a gwedd ei wyneb ef a newidiodd ar Sydrach, Misach, ac Abednego: llefarodd a dywedodd am dwymno’r ffwrn seithwaith mwy nag y gwelsid ei thwymno hi.

20Ac efe a ddywedodd wrth wŷr cryfion nerthol y rhai yn ei lu ef, am rwymo Sydrach, Misach, ac Abednego, iw bwrw i’r ffwrn o dân poeth.

21Yna y rhwymwyd y gwŷr hynny yn eu peisiau, eu llawdrau, ai cwccyllau, ai gwiscoedd ac ai bwriwyd i ganol y ffwrn o dân poeth.

22O achos gorchymyn y brenin yn gaeth, a’r ffwrn yn boeth ragorawl, fflamm y tân a laddodd y gwŷr hynny y rhai a fwriasant i fynu Sydrach, Misach, ac Abednego.

23A’r try-wŷr hynny Sydrach, Misach, ac Abednego, a syrthiasant yng-hanol y ffwrn o dân poeth yn rhwym.

24Yna y rhyfeddodd Nabuchodonosor, ac y cyfododd ar frŷs, attebodd a dywedodd wrth ei gyng-horiaid, onid try-wŷr a fwriasom ni i ganol y tân yn rhwym? attebasant a dywedasant wrth y brenin, ie yn wîr ô frenin.

25Attebodd a dywedodd yntef, wele fi yn gweled pedwar-gwŷr rhyddion yn rhodio yng-hanol y tân, ac nid oes niwed arnynt, a dull y pedwerydd sydd debyg i fab Duw.

26Yna y daeth Nabuchodonosor at enau y ffwrn o dân poeth, ac a lefarodd ac a ddywedodd ô Sydrach, Misach, ac Abednego, ei wasanaeth-wŷr ef y Duw goruchaf euwch allan, a deuwch yna Sydrach, Misach, ac Abednego a ddaethant allan o gânol y tân.

27A’r tywysogion, dugiaid, a phendefigion, a chynghoriaid y brenin, a ymgasclasant i weled y gwŷr hyn, na finiase y tân ar eu cyrph hwynt, ac na loscase gwallt eu penn hwy: ni newidiase eu peisiau ychwaith, ac nid aethe sawyr tân arnynt.

28Attebodd Nabuchodonosor, ac a ddywedodd, bendigedic yw Duw Sydrach, Misach, ac Abednego, yr hwn a anfonodd ei Angel ac a waredodd ei weision y rhai a ymddiriedasant ynddo ef, ac a dorasant orchymyn y brenin, ac a roddasant eu cyrph rhag gwasanaethu, nac ymgrymmu o honynt i vn duw ond iw Duw eu hun.

29Am hynny y gosodir gorchymyn oddi wrthifi, mai pob pobl, cenhedlaeth, ac iaith, yr hon a ddywedo gabledd am eu Duw hwynt (sef Sidrach, Misach, ac Abednego) a wneir yn ddrylliau, ai dŷ ef a osodir yn dommen: o herwydd nad oes Duw arall yr hwn a ddichon ymwared fel hyn.

30Yna y mawrhaodd y brenin Sydrach, Misach, ac Abednego, o fewn talaith Babilon.