Luc 7 - New Testament with Notes by William Edwards 1915

Ffydd y Canwriad, ac iachâd ei was[Mat 8:5–13]

1Yn gymaint ag iddo orphen ei holl ymadroddion yn nghlyw y Bobl, efe a aeth i mewn i Capernäum.

2A gwas rhyw ganwriad oedd glaf, yn mron marw, yr hwn oedd werthfawr iawn ganddo.

3A phan glybu efe am yr Iesu, efe a ddanfonodd ato Henuriaid yr Iuddewon, gan ofyn iddo ddyfod a llwyr‐iachâu ei was ef.

4A phan gyrhaeddasant at yr Iesu, hwy a atolygasant yn daer arno, gan ddywedyd, Teilwng yw efe wneuthur o honot hyn iddo:

5canys y mae efe yn caru ein cenedl ni, ac efe ei hun a adeiladodd i ni Synagog.

6A'r Iesu a aeth gyd â hwynt. Ac efe weithian heb fod yn mhell oddi wrth y tŷ, y Canwriad a anfonodd gyfeillion ato, ac a ddywedodd wrtho, Arglwydd, na flina dy hun: canys nid wyf fi deilwng ddyfod o honot dan fy nghronglwyd:

7o hewydd paham ni thybiais fy hun yn deilwng i ddyfod atat; ond dywed mewn gair, a bydd iach fy ngwas.

8Canys dyn wyf finau hefyd yn cael fy ngosod dan awdurdod, a chenyf filwyr danaf; a dywedaf wrth hwn, Dos, ac efe a â; ac wrth arall, Tyred, ac y mae yn dyfod; ac wrth fy ngwas, Gwna hyn, ac y mae yn ei wneuthur.

9A phan glybu yr Iesu y pethau hyn, efe a ryfeddodd wrtho, ac a drôdd, ac a ddywedodd wrth y bobl oedd yn ei ganlyn ef, Yr wyf yn dywedyd i chwi, Ni chefais gymaint ffydd, naddo, yn yr Israel.

10A'r rhai a ddanfonasid, wedi iddynt ddychwelyd i'r tŷ, a gawsant y gwas yn holliach.

Adferiad bywyd i Fab y weddw o Nain.

11A bu, a'i Ddysgyblion a aethant gyd âg ef, a thyrfa fawr.

12A phan ddaeth efe yn agos i borth y Ddinas, wele un marw a ddygid allan, unig‐anedig fab i'w fam, a hithau yn weddw; a thyrfa lawer o'r Ddinas oedd gyd â hi.

13A'r Arglwydd, pan y gwelodd hi, a gymmerodd dosturi arni, ac a ddywedodd wrthi, Nac wyla.

14Ac efe a ddaeth yn mlaen, ac a gyffyrddodd a'r arch: a'r cludwyr a safasant: ac efe a ddywedodd, Ddyn ieuanc, yr wyf yn dywedyd i ti, Cyfod.

15A'r marw a eisteddodd i fyny, ac a ddechreuodd lefaru: ac efe a'i rhoddodd ef i'w fam.

16Ac ofn a'u meddianodd oll, a hwy a ogoneddasant Dduw, gan ddywedyd, Proffwyd Mawr a gyfododd yn ein plith, ac, Duw a ymwelodd hwn a aeth allan am dano ef drwy holl Judea, a'r holl wlad oddi amgylch.

Anhawsder Ioan Fedyddiwr[Mat 11:2–6]

18A'i Ddysgyblion a fynegasant i Ioan yr holl bethau hyn. Ac Ioan, wedi galw ato rhyw ddau o'i Ddysgyblion,

19a ddanfonodd at yr Arglwydd, gan ddywedyd, Ai ti yw yr Hwn sydd yn dyfod, neu, a ydym yn dysgwyl un gwahanol?

20A'r gwŷr, pan ddaethant ato, a ddywedasant, Y mae Ioan Fedyddiwr wedi ein danfon ni atat ti, gan ddywedyd, Ai ti yw yr Hwn sydd yn dyfod, neu, a ydym yn dysgwyl un arall?

21Ac yn yr awr hono efe a wellhâodd lawer o glefydau, a phläau, ac ysprydion drwg; ac i lawer o ddeillion y rhad‐roddodd efe iddynt i weled.

22Ac efe a atebodd ac a ddywedodd wrthynt, Ewch i'ch ffordd, a mynegwch i Ioan y pethau a welsoch ac a glywsoch: y mae deillion yn gweled drachefn, a chloffion yn rhodio; rhai gwahan‐glwyfus yn cael eu glanhâu, byddariaid yn clywed, meirwon yn cyfodi, a thlodion yn cael pregethu yr Efengyl iddynt.

23A gwyn ei fyd yr hwn ni rwystrir.

26Ond pa beth yr aethoch allan i'w weled? Proffwyd? Ie, meddaf i chwi, a llawer amgenach na Phroffwyd.

27Dyma yr un am yr hwn y mae wedi ei ysgrifenu:

Wele, yr wyf fi yn anfon fy nghenad o flaen dy wyneb,

Yr hwn a barotöa dy ffordd o'th flaen.

28Yr wyf yn dywedyd i chwi, yn mhlith y rhai a aned o wragedd, nid oes un

mwy nag Ioan: eithr yr hwn sydd lai yn Nheyrnas Dduw sydd fwy nag ef.

29A'r holl bobl, pan glywsant, a'r Treth‐gasglwyr, a gyfiawnhasant Dduw, gwedi eu bedyddio â Bedydd Ioan.

30Ond y Phariseaid a Deonglwyr y Gyfraith a ddiystyrasant gynghor Duw mewn perthynas iddynt hwy eu hunain, heb eu bedyddio ganddo.

Teithi yr Oes[Mat 11:16–19]

31I ba beth gan hyny y cyffelybaf ddynion y genedlaeth hon? Ac i ba beth y maent yn debyg?

32Tebyg ydynt i blant bychain yn eistedd yn y farchnad, ac yn galw ar eu gilydd, gan ddywedyd, Canasom ar bibell i chwi, ac ni ddawnsiasoch: cwynfanasom, ac nid wylasoch.

33Canys y mae Ioan wedi dyfod heb na bwyta bara nac yfed gwin a gyfiawnhâwyd ar ran ei holl blant.

Y Pharisead a'r Bechadures[Mat 26:6–13; Marc 14:3–9; Ioan 12:1–9]

36A rhyw un o'r Phariseaid a ofynodd iddo i fwyta gyd âg ef: ac efe a aeth i mewn i dŷ y Pharisead ac a eisteddodd i lawr i fwyta.

37Ac wele yr oedd gwraig, yr hon oedd yn y Ddinas, Pechadures: a phan wybu hi yn sicr fod yr Iesu yn eistedd i fwyta yn nhŷ y Pharisead, hi a ddygodd lestr alabastr, ac a'u heneiniodd â'r enaint.

39A phan welodd y Pharisead, yr hwn a'i gwahoddasai, efe a ddywedodd ynddo ei hun, gan ddywedyd, Y dyn hwn, pe fyddai Broffwyd, a wybuasai pwy a pha fath un yw y wraig sydd yn cyffwrdd âg ef, canys Pechadures yw.

40A'r Iesu a atebodd ac a ddywedodd wrtho, Simon, y mae genyf beth i ddywedyd wrthyt. Ac efe a ddywed, Athraw, dywed.

41Yr oedd dau ddyledwr i ryw echwynwr: y naill oedd ddyledus am bum can denarion, a'r llall ddeg a deugain.

42A chan nad oedd ganddynt ddim i dalu, efe a faddeuodd iddynt ill dau. Pwy o honynt gan hyny a'i câr ef fwyaf?

43A Simon a atebodd ac a ddywedodd wrtho, Yr wyf yn tybied mai yr hwn y maddeuodd efe fwyaf iddo. Ac efe a ddywedodd wrtho, Uniawn y bernaist.

44Ac efe a drôdd at y wraig, ac a ddywedodd wrth Simon, A ddeli di sylw ar y wraig hon? Mi a ddaethum i'th dŷ di: dwfr ni roddaist i mi at fy nhraed: ond hi a wlychodd fy nhraed â'i dagrau, ac a'u sychodd â'i gwallt.

45Ni roddaist ti i mi gusan; ond hon er pan y daethum i mewn, ni pheidiodd o gwbl a chusanu fy nhraed drachefn a thrachefn.

46Ni eneiniaist ti fy mhen âg olew; ond hon a eneiniodd fy nhraed âg enaint.

47Er mwyn hyn, meddaf i ti, y mae ei haml bechodau hi wedi eu maddeu; oblegyd hi a garodd yn fawr: ond i'r hwn y mae ychydig yn cael ei faddeu, efe a gâr ychydig.

48Ac efe a ddywedodd wrthi, Y mae dy bechodau wedi eu maddeu.

49A'r rhai oedd yn cyd‐eistedd i fwyta, a ddechreuasant ddywedyd ynddynt eu hunain, Pwy yw hwn sydd hyd y nod yn maddeu pechodau?

50Ond efe a ddywedodd wrth y wraig, Dy ffydd di sydd wedi dy achub, dos mewn tangnefedd.