Matthew 23 - New Testament with Notes by William Edwards 1915

Rhith o grefydd heb y sylwedd.[Marc 12:37–40; Luc 20:45–47]

1Yna y llefarodd yr Iesu wrth y torfeydd a'i Ddysgyblion, gan ddywedyd,

2Yn nghadair Moses yr eisteddodd yr Ysgrifenyddion a'r Phariseaid.

3Yr oll gan hyny, pa bethau bynag a ddywedant wrthych, gwnewch a chedwch; eithr yn ol eu gweithredoedd na wnewch, canys dywedant ac nis gwnant.

4Ac y maent yn rhwymo yn nghyd feichiau trymion B D Δ La. Diw.; gad. א L Al. Ti. WH.

anhawdd eu dwyn], ac yn eu gosod ar ysgwyddau dynion; eithr hwy eu hunain ni fynant eu syflyd â'u bys.

5Ond eu holl weithredoedd y maent yn wneuthur er eu gweled gan ddynion, canys y maent yn gwneuthur yn llydain eu phylacterau, ac yn helaethu y siobynau.

6A charu y maent y lle blaenaf yn y gwleddoedd, a'r prif gadeiriau yn y synagogau,

7a'r moesgyfarchiadau yn y marchnadoedd, a'u galw gan ddynion, Rabbi.

8Eithr na'ch galwer chwi Rabbi, canys un yw eich Athraw chwi, a chwithau oll brodyr ydych.

9Ac na elwch neb yn Dad i chwi ar y ddaear, canys un yw eich Tad, sef

yr un Nefol.

10Ac na'ch galwer chwi yn Arweinwyr, canys eich Arweinydd chwi Un ydyw, y Crist.

11A'r mwyaf o honoch fydd yn was i chwi.

12A phwy bynag a ddyrchafo ei hun a ostyngir; a phwy bynag a ostyngo ei hun a ddyrchefir.

Y Saith Gwae: (1) Am gulni ysprydol[Luc 11:52]

13-14A gwae i chwi, Ysgrifenyddion a Phariseaid, ragrithwyr: canys yr ydych yn cau Teyrnas Nefoedd o flaen dynion: canys chwi eich hunain nid ewch i fewn, a'r rhai sydd yn myned i fewn nis gadewch i fyned i fewn; a phan y gwneler, yr ydych yn ei wneuthur ef yn fab Gehenna yn ddau cymmaint a chwi eich hunain.

(3) Am dyngu i'r lleiaf ac esgeuluso y mwyaf.

16Gwae chwi, arweinyddion deillion, y rhai ydych yn dywedyd, Pwy bynag a dwng i'r Cyssegr, nid yw ddim; ond pwy bynag a dwng i aur y Cyssegr, y mae efe yn rhwymedig.

17O rai ffol a dall! canys pa un sydd fwyaf, yr aur, ai y Cyssegr a sancteiddiodd yr aur?

18Etto, pwy bynag a dwng i'r Allor, nid yw ddim, ond pwy bynag a dyngo i'r rhodd sydd arni, y mae efe yn rhwymedig.

19Chwi ddeillion! canys pa un sydd fwyaf, y rhodd, neu yr Allor sydd yn sancteiddio y rhodd?

20Yr hwn gan hyny a dwng i'r Allor a dwng iddi ac i'r hyn oll sydd arni.

21A'r hwn a dwng i'r Cyssegr a dwng iddo, ac i'r Hwn sydd yn preswylio ynddo.

22A'r hwn a dwng i'r Nef a dwng i Orsedd Duw ac i'r Hwn sydd yn eistedd arni.

(4) “Am hidlo gwybedyn a llyncu camel”[Luc 11:42]

23Gwae chwi, Ysgrifenyddion a Phariseaid, ragrithwyr, canys yr ydych yn rhoddi degwm o'r mintys, a'r anis, a'r cwmin, ac yr ydych wedi esgeuluso pethau pwysicaf y Gyfraith, barn, a thrugaredd, a ffydd hidlo y gwybedyn, ac yn traflyncu y camel!

(5) Am gadw seremonïau ac heb foesoldeb[Luc 11:37–41]

25Gwae chwi, Ysgrifenyddion a Phariseaid, ragrithwyr, canys yr ydych yn glanhau y tu allan i'r cwpan a'r ddysgl, ond o'r tu fewn y maent yn llawn trais ac anghymmedroldeb.

26O Pharisead dall, glanha yn gyntaf yr hyn sydd oddifewn i'r cwpan a'r ddysgl, fel y byddo yn lân hefyd yr hyn sydd oddiallan i'r cyfryw.

(6) Am yr allanol teg a'r mewnol ffiaidd[Luc 11:44]

27Gwae chwi, Ysgrifenyddion a Phariseaid, ragrithwyr, canys tebyg ydych i feddau wedi eu gwyngalchu, y rhai oddiallan ydynt yn ymddangos yn deg, ond oddifewn ydynt lawn o esgyrn y meirw a phob aflendid.

28Felly chwithau hefyd, oddiallan yn wir yr ydych yn ymddangos i ddynion yn gyfiawn, ond oddifewn yn llawn rhagrith ac annghyfiawnder.

(7) Am addurno y beddau, ond lladd y proffwydi[Luc 11:47–51]

29Gwae chwi, Ysgrifenyddion a Phariseaid, ragrithwyr, canys yr ydych yn adeiladu beddau y Proffwydi, ac yn addurno cofadeiliau y rhai cyfiawn,

30ac a ddywedwch, Pe buasem ni yn byw yn nyddiau ein tadau, ni fuasem ni gyd‐gyfranogion â hwynt yn ngwaed y Proffwydi.

31O ganlyniad, yr ydych yn tystiolaethu am danoch eich hunain eich bod yn feibion y rhai a lofruddiasant y Proffwydi.

32A chwithau, llenwch i fyny fesur eich tadau.

33O seirff, hiliogaeth gwiberod! pa fodd y diangwch rhag barnedigaeth Gehenna?

34O herwydd hyn, Wele, yr wyf yn anfon atoch Broffwydi, a Doethion, ac Ysgrifenyddion: rhai o honynt a leddwch ac a groeshoeliwch, a rhai o honynt a ffrewyllwch yn eich Synagogau, ac a erlidiwch o ddinas i ddinas;

35fel y delo arnoch chwi bob gwaed cyfiawn a dywelltir ar y ddaear, o waed Abel y Cyfiawn hyd at waed Zechariah, mab Barachiah, yr hwn a lofruddiasoch rhwng y Cyssegr a'r Allor.

36Yn wir meddaf i chwi, yr holl bethau hyn a ddeuant ar y genedlaeth hon.

Y Farn ddylynol[Luc 13:34, 35]

37O Jerusalem, Jerusalem, yr hon wyt yn lladd y Proffwydi, ac yn llabyddio y rhai sydd wedi eu danfon atat, pa sawl gwaith yr ewyllysiwn gasglu dy blant yn nghyd, yr un modd ag y casgl iar ei chywion dan ei hadenydd, ac nid ewyllysiech chwi!

38Wele, eich tŷ a adewir i chwi yn annghyfannedd:

39canys meddaf i chwi, ni'm gwelwch o hyn allan, hyd oni ddywedwch, Bendigedig yw Yr‐Hwn‐sydd-yn‐dyfod yn enw yr Arglwydd.